کتابداران از پشت لنزهای هالیوود

معرفي — توسط در مرداد ۶, ۱۳۸۹ در ۹:۴۷ ق.ظ

آنها متصدياني بيشتر از ويزا (1) دارند، مشترياني بيشتر از آمازون (2) و خروجي بيشتري نسبت به مك‌دونالد (3). بله. آنها كتابداران آمريكا هستند.

پيش از اين فيلمهاي زيادي در هاليوود توليد و ساخته شده‌اند كه در آن حداقل يكي از شخصيتهاي فيلم كتابدار باشد يا اينكه فيلم در فضاي كتابخانه اتفاق افتاده باشد. اگر بخواهيم نمونه‌هايي از اين فيلمها را نام ببريم، مي‌توانيم به فيلم رستگاري از شائوشنك – شاهكار فرانك دارابونت – اشاره كنيم. در اين فيلم كه در حال حاضر بهترين فيلم تاريخ سينما از نظر كاربران سايت imdb است، تيم رابينز نقش حسابداري را بازي مي‌كند كه به قتل همسرش متهم شده است. وقتي او وارد زندان مي‌شود به عنوان كتابدار كتابخانه زندان شروع به فعاليت مي‌كند تا اينكه موفق مي‌شود با زيركي كامل از زندان بگريزد.

از ديگر فيلمهاي مشهوري كه در آن ردپايي از كتابدار را مي‌بينيم، مي‌توان به تو ديگر يك پسر بزرگ هستي از فرانسيس فورد كاپولا سازنده تريلوژي پدرخوانده اشاره كنيم. در اين فيلم كه محصول سال 1966 است پيتر كاستنر نقش كتابدار را بازي مي‌كند.

فيلم داستان عشق هم در كتابخانه آغاز مي‌شود. آلي مك‌گرا كتابداريست كه در كتابخانه با رايان اونيل آشنا مي‌شود و كتابخانه‌اي كه در آن كار مي‌كند را با كتابخانه دانشگاه هاروارد مقايسه مي‌كند.

فيلمهايي كه در موردشان صحبت كرديم و بسياري از فيلمهاي ديگر در اين سبك و سياق داراي يك داستان مجزا هستند و كتابداران يا كتابخانه‌ها بخشي از اين داستان را تشكيل مي‌دهند ولي در اين مطلب در مورد فيلمي صحبت مي‌كنم كه به زندگي خود كتابداران مي‌پردازد.

The Hollywood Librarian: A Look at Librarians through Film اولين فيلم مستند بلندي است كه در مورد كار و زندگي كتابداران ساخته شده است. در اين فيلم از ابزارهاي سرگرم كننده كه در فيلمهاي آمريكايي مشاهده مي‌شود استفاده شده است. طوري كه بيننده در مورد اينكه كتابداران چه كارهايي مي‌كنند دچار شگفتي مي‌شود. در اين فيلم صدها نمونه از كتابداران و كتابخانه‌ها به نمايش در مي‌آيد. برخي از اين نمونه‌ها مثبت و برخي منفي هستند. برخي خنده‌دار و بعضي ناراحت كننده هستند. البته پيش از اين هم فيلمهايي در مورد كتابداران ساخته شده بود. مثل Sophie’s Choice ، Philadelphia و It’s a Wonderful Life . نكته مشترك همه آن فيلمها اين بود كه كتابداران را در وضعيت منفي نمايش مي‌دادند. كتابداران فيلمهاي Lorenzo’s Oil ، Desk Set و The Shawshank Redemption كاملاً برعكس بودند. يعني مظهر قدرت و هوش بودند. اما در فيلم كتابدار هاليوود، كتابدار فقط يك كتابدار است با تمام نقاط مثبت و منفي كه در كار و زندگي او وجود دارد. در اين فيلم بسياري از مصاحبه‌ها با كتابداران واقعي با قطعه‌هاي مختلف فيلمهاي ديگر تركيب شده است. كتابدار هاليوود كتابدار اختصاصي كودكان، كتابدار پزشكي، فهرستنويس، كتابدار بذله‌گو و … را بي‌پرده نشان مي‌دهد. برنامه سوادآموزي در زندان يا كتابخانه يك مدرسه ابتدايي نمايش داده مي‌شود و …

خلاصه اينكه فيلم، تركيبي است از قطعات زيبا، طنز و مسائل تحليلي از سوي كتابداران. اين فيلم با آگاهي بخشي در مورد پيچيدگي و جنبه دموكراتيك كتابداري يك نگرش جديد در مورد حرفه كتابداري ايجاد مي‌كند.

عوامل فيلم

نويسنده و كارگردان اين فيلم آن سيدل است. او داراي مدرك كارشناسي ارشد در رشته خدمات كتابداري و اطلاع‌رساني از دانشگاه دنور است. ضمن اينكه به عنوان مشاور كتابخانه‌ نيز فعاليت دارد. در ضمن او مدير اطلاع‌رساني يك پروژه تحقيقاتي است كه محصولات تحليل GIS را به كتابخانه‌هاي عمومي عرضه مي‌كند. سيدل فيلمنامه اين فيلم را در سال 2003 نوشت و در بيش از 10 كنفرانس كتابخانه‌اي در آمريكا و كانادا در موردش صحبت كرد. آن سيدل پيش از اينكه كتابدار شود، دوبلور بود و در بسياري از محصولات تلويزيوني كار كرده بود.

از ديگر عوامل اين فيلم مي‌توان پيتر وينتر را نام برد كه بيش از بيست سال به عنوان صدابردار و مهندس صدا فعاليت كرده است. آرون هريس فيلمبردار اين فيلم بود. جوليانا پاروني، مشاور فيلم، ديو مورفي آهنگساز و صدابردار، نستور تورس آهنگساز و مري كلارك مكسون تهيه كننده اين فيلم بودند.

اين فيلم در 22 ژوئن سال 2007 رونمايي شد. در مراسم فرش قرمز اين فيلم كه در كنفرانس سالانه انجمن كتابداري آمريكا در واشنگتن برگزار شد، 4000 كتابدار حضور داشتند. The Hollywood Librarian اولين فيلمي است كه به زندگي واقعي و كار طبيعي كتابداران مي‌پردازد. ساخت اين فيلم 95 دقيقه‌اي از مارس 2005 تا فوريه 2006 به طول انجاميد. كتابداراني كه در اين فيلم مستند حضور دارند در محدوده سني 24 تا 85 سال هستند و تنوع مختلفي از نظر نژادي، پست سازماني و ناحيه جغرافيايي دارند. بودجه‌اي كه براي ساخت اين فيلم مصرف شد 185 هزار دلار آمريكا بود كه بخشي از آن را نهاد كارنگي نيويورك و 25 هزار دلار را كتابداران پرداختند.

برخي از جملات فيلم

  • مردم كتابداران را تحسين مي‌كنند. به نظر من كتابداري شغل كاملي است.
  • نكته شگفت‌انگيز يك كتابخانه خوب اين است كه فرض كنيد يك شخص نابينا به آنجا برود و دست خود را روي كتابها بكشد و يك كتاب را باز كند. هنوز اين يكي را نديده به سراغ كتاب ديگري برود. سپس كتاب سوم و چهارم را باز كند. مطمئن باشيد او خود را در آينه اين كتابها خواهد ديد. شما در كتابخانه به دنبال خودتان مي‌گرديد.
  • براي من كتابخانه نشان‌دهنده آزادي است. اگر واقعاً در مورد مفهوم آزادي فكر مي‌كنيد بايد بگويم آزادي يعني قدرت انتخاب. يعني من قدرت انتخاب دارم. آيا نمادي بهتر از كتابخانه براي نشان دادن آزادي داريد؟
  • كتابخانه به من فرصت بهبود زندگي را داد. من در سن چهل سالگي بي‌خانمان شدم. من با خواندن و نوشتن مشكل داشتم. از كلاس نهم به بعد مجبور بوده‌ام كه كار كنم. از وقتي كه به كتابخانه آمده‌ام، توانسته‌ام حساب بانكي داشته باشم. كار خوبي دارم و خودم كرايه خانه‌ام را پرداخت مي‌كنم. من دوباره روي پاهاي خودم ايستاده‌ام. من عاشق كتابخانه هستم.
  • آنها از من پرسيدند آيا تو واقعاً خواهر كاترين هپبورن هستي؟ من گفتم بله. آنها گفتند پس در كتابخانه عمومي كانتون چه كار مي‌كني؟
  • تصويري كه من از كتابدارها دارم اينست كه هميشه در صحبتها و رفتارهايشان عشوه دارند. من وقتي مدركم را گرفتم به دوستم گفتم براي يك عشوه چقدر مي‌پردازند؟
  • شما مجبور هستيد براي تامين گرما، براي تلفن و برق پول بپردازيد. اگر نتوانيد چه؟ شايد هزينه‌هاي خود را به حداقل برسانيد. اما مسلماً نمي‌توانيد آنها را قطع كنيد. ولي چيزي كه مي‌توانيد قطع كنيد هزينه كتاب است. بدون كتاب اينجا ديگر كتابخانه نيست. ولي واقعيت اين است كه براي ذخيره پول، كتاب است كه حذف مي‌شود.
  • ما مثل زنهايي كه فقط يك جا مي‌نشينند و كتابها را علامت مي‌زنند نيستيم.

(1)  كارت اعتباري ويزا

(2)  آمازون بزرگترين فروشگاه اينترنتي جهان

(3)  معروفترين و بزرگترين رستوران زنجيره‌اي در سطح جهان


برچسبها: , , , ,

    ۶ نظر

  • سلام
    مطلب بسیار خوبی بود. مدتها بود دوست داشتم چنین چیزی بخوانم یا بنویسم که به خوبی آن را نوشتید. حالا می ماند اینکه لطف کنید و نسخه ای از فیلم را به ما بدهید که لذتمان با دیدن آن دو چندان شود.

  • احمدرضا فخاری گفت:

    من هم منتظر بودم یک لینک کمکی برای دانلود فیلم داشته باشید. با تشکر

  • نوش زاد فتوحي گفت:

    آشنايي با فيلم هاي درباره كتابداري برايم جالب است اي كاش انجمن براي اكران اين فيلم ها در محيط هاي همايش ها مجوز مي گرفت و ما هم مي آمديم و بليط مي خريديم و فيلمها را مي ديديم فكر كنم ديگر براي من كه از گوش دادن به حرفها خسته شده ام بسيار مناسب مي شد .

  • نادر نقشینه گفت:

    با سلام

    حقوق این فیلم و حتی خود فیلم در شبکه آموزشی صدا و سیما توسط آزمایشگاه های اطلاع رسانی دانشگاه تهران تحصیل و تامین شده است. اما تا این لحظه در باره با بازنمایی این فیلم بعد از قیچی سانسور به اجماعی نرسیده اند. در حال حاضر فیلم در اختیار آزمایشکاه بوده و فقط برای اعضای آزمایشگاه و دستیاران قابل امانت محلی است.

  • سپیده گفت:

    چه جالب…
    به عنوام یه کتابدار کوچولو دوس داشتم این فیلم رو ببینم

  • رها گفت:

    سلام ممنون از این مطلب خوب
    من مدت هاست دنبال فیلم های جذاب و دوست داشتنی درباره کتاب و کتابدار و کتابخونه و کتابخوانی می گردم. بازم سپاسگزارم. ای کاش فیلم های دیگه هم معرفی بشه

پاسخ بدهيد

دنبالكها

ارسال دنبالك